"Uczta dla wron. Sieć spisków"

autor: George R.R. Martin

"Pieśń lodu i ognie" tom 4,2

Mroczna sieć zachłanności.

Nawet nie czuję się już rozczarowany. Ten tom nie wniósł nic nowego, czego nie można by się było spodziewać. Sam pomysł, historia, wątki można by uznać za dobre, ale już nie rewelacyjne.  Niestety, nawet wyśmienitą historię można w "czarujący" sposób spier....ć. Tak się może zdarzyć, gdy autor pisze tylko dla pieniędzy, a czytelników ma za zwykłych prostaczków jakich pełno jest w powieści. Nie jest dla nikogo tajemnicą, że autor zawodowo zajmował się pisaniem scenariuszy do niskobudżetowych seriali. W naszych czasach oznacza to małą ilość treści, brak motywów skłaniających do przemyśleń i jak najwięcej zabiegów marketingowych, aby zapewnić sobie możliwość dalszego nabijania kiesy. Co gorsze, przyzwyczaja się do tego całe młode pokolenie. Kto sądzi inaczej, niech oglądnie chociaż przez weekend seriale dla dzieci i młodzieży.
"Pieśń Lodu i Ognia" stała się dobrze sprzedającą marką. Kogo więc obchodzi zawartość kolejnych tomów. Odnoszę wrażenie, że autora nie koniecznie. Potwierdzeniem może być np. rozpisanie konkursu dla fanów, którego zwycięzcy staną się postaciami w kolejnym tomie. Może nawet ktoś obetnie im głowę. Świetny pomysł na zdobycie kolejnego "pokolenia" wielbicieli. 
Wprawny czytelnik zauważy też dość dziwną konstrukcję każdego rozdziału. Każdy niemal rozdział przypomina kiepskiej jakości telenowelę. Najpierw jest sporo wypełniacza w rodzaju widoczków, niepotrzebnych przypomnień, zdecydowanie za wiele powtórzeń opisów i sztucznych dialogów o niczym. Można odnieść wrażenie, że coś się dzieje, że te szczegóły są tak ważne iż nie można ich pominąć. Jednak dopiero na koniec rozdziału, czasem jest to strona, czasem dwie, ale przeważnie około pół strony pojawia się coś, co wprowadza czytelnika w osłupienie, zapiera dech i "każe" pragnąć kolejnego rozdziału. Co z tego że czytelnik chce, skoro autor do spółki z wydawcą, widząc tylko kolejne miliony dolarów dopisywane na kontach, umieszczają kontynuację wątku dopiero w kolejnym opasłym tomie. Genialne prawda!

Tomasz R. Głogowski
Wydawnictwo 

Interesujące Cię książki znajdziesz w E-bookarni Pana Szczura

"Uczta dla wron, Cienie śmierci"

autor: George R.R. Martin

"Pieśń lodu i ognie" tom 4,1

Śmiertelny cień nudy

   Czwarty tom "Pieśni lodu i ognia" jest, jakby to powiedzieć delikatnie... jest inny. Nie twierdzę, że lepszy od poprzedzających go tomów. Jest równie obficie przegadany i mocno przerysowany natłokiem szczegółów. Można się spierać, czy czy te właśnie opisy i dialogi wnoszą coś znaczącego do całej historii poza stopniowym rozmywaniem akcji i utratą ciągłości wydarzeń. Tak jak we wcześniejszych tomach, wiele fragmentów ciągnie się zupełnie niepotrzebnie i można by je skrócić, albo nawet pominąć bez uszczerbku dla akcji. Sama fabuła, jest mniej dynamiczna, a bardziej "polityczna". Nasycenie intrygami, plotkami i gierkami potrafi jednak wciągnąć momentami dość mocno. Za to jestem skłonny dać niewielkiego plusa. Władanie królestwem w stanie wojny, szukanie sprzymierzeńców, unieszkodliwianie wrogów, spiski to druga strona polityki, którą musi prowadzić królowa regentka. Było by zaskakujące, gdyby tak rozwlekłe dzieło pomijało ten element gry o tron.

   Minusem jest niestety, jak dla mnie, przeładowanie historii nowymi postaciami. Ich obco brzmiące imiona, nazwiskach i nazwy rodów potrafią swym podobieństwem utrudnić czytanie, co sprawia, że zgubić płynność akcji nie jest wcale trudno. Odniosłem też wrażenie, że autor powołując do życia wszystkie te postacie sam stworzył sobie problem nadania im wszystkich osobowości. Uważam, że nie poradził sobie z nim zbyt dobrze. Wiele z nich jest jakby płaskie i bez wyrazu. W efekcie zapominamy o nich tak szybko jak się pojawiają. Rozczarowanie zwiększa brak kontynuacji losów wielu bohaterów, którzy zdobyli sobie, czasem na przekór, sympatię wielu czytelników. Zniknął Krasnal, zniknęła Matka smoków i Starzy nad szeptaczami. Z tego powodu, można odnieść wrażenie, że to już nie jest ta sama historia. 
   Drugą wadą, która potrafi irytować jest upodobanie autora (albo tłumacza) do notorycznego powtarzania jednego zwrotu. "... na pół uderzenia serca..." ma sprawić wrażenie poetyckiego opisania czasu. U mnie jednak ten zwrot, przez całe uderzenie serca, wywołuje chęć odłożenia książki i nie wracania do niej.

Tomasz R. Głogowski
Wydawnictwo 

Interesujące Cię książki znajdziesz w E-bookarni Pana Szczura

"Dzieci bohaterów"

autor: Lyonel Trouillot

Kłamstwo może cię zabić.

Biegun zimna, stepy Afryki, podnóże Himalajów, albo rajska wyspa Haiti, wszędzie, choć na krótką chwilę, czasem nawet tak ciche, że nie można go usłyszeć, pojawia się słowo. Wydaje się, że to nic takiego, to tylko dźwięk. Czasem jednak to słowo ma swoje „echo”, które może zmienić smutek w radość, czasem pchnąć czyjeś życie w innym kierunku.
W slumsach Port-au-Prince mieszkają Colin i Mariela, rodzeństwo, którego świat ograniczony jest do marzeń, snów i słów. Czasem są to słowa błagalnej modlitwy matki, a czasem wspomnienia ojca pełne goryczy niespełnienia. Z niespełnienia rodzi się strach, który musi domagać się szacunku i robi to bezustannie. Czasem robi to snując opowieść o wspaniałej przeszłości, o młodych latach i przerwanej karierze sportowej, czasem jednak żąda zadając ciosy wymierzone w matkę. Dzieci słuchają. Uderzenie pojawia się nagle, i tak samo szybko się kończy. Staje się jednak czymś, do czego można się przyzwyczaić. Ukrywana złość skierowana jest raczej na matkę, że pozwala się tak poniżać, że nie reaguje tylko wciąż się modli. To jej wina. Zasłużyła. Czym innym są powtarzane przez ojca historie o boksie i odgrywane sceny walk z przeciwnikiem, którego nie ma. Prawy prosty, lewy sierpowy. Dzieci uczestniczą w walce uciekając przed ciosami ze śmiechem. „Ich obecność podnosi jego morale”. Boks, to dopiero było życie. Ile w tych opowieściach jest prawdy nie wie już chyba nawet on sam. Ważne, że jego własne dzieci widzą w nim silnego człowieka
Pewnego dnia, przechodząc koło warsztatu samochodowego, w którym pracuje ich ojciec, dzieci stają się świadkami sceny, która zmieniła ich życie, zburzyła ich poczucie bezpieczeństwa. Właściciel warsztatu słowami pełnymi pogardy zwymyślał ich ojca. Zobaczyli, że ich ojciec, ten silny człowiek jest nikim. Zrozumieli, że wszystko było kłamstwem, a z kłamstwem nie da się żyć, od kłamstwa trzeba się uwolnić.
Rodzeństwo zabija tego silnego człowieka. Morderstwo, śmierć jest tym co ludzi przyciąga. Dość już słów. Uciekają pozostawiając za sobą gęstniejący tłum. Za plecami świat w którym żyli, przed nimi ten o którym marzyli. "Jakby dwa miasta w jednym. Dwa martwe miasta odwrócone do siebie plecami". Trzy dni życia poza slumsami są jak błyskawiczna podróż przez pędzącą obojętność bogaczy, strach budzący się w podziemnych tunelach, przepocony tłum robotników i piękny widok na całe miasto ze szczytu góry.

Powieść Lyonela Trouillot to historia wyjątkowa ale i uniwersalna, ponieważ mogła wydarzyć się wszędzie, w każdym zakątku świata. Na kilkudziesięciu zaledwie stronach zawarł wiele spostrzeżeń dotyczących ludzkiego życia. Umiejętnie pokazał, że każdy człowiek, nawet ten najmniejszy, ma swój świat wewnętrzny, którego nie da się w prosty sposób opisać słowami. Czytając „Dzieci bohaterów” widzimy jak odmiennie od dorosłych dzieci mogą rozumieć otaczającą rzeczywistość. I jak ważne jest to, co mówimy bo czasem słowa mają swoje „echo”, a kłamstwo może cię zabić.

Tomasz R.Głogowski

Wydawnictwo 

Interesujące Cię książki znajdziesz w E-bookarni Pana Szczura

"Księga cmentarna"

autor: Neil Gaiman

Cmentarz pełen życia

   Cmentarz kojarzy się z miejscem cichym i spokojnym, miejscem, na którym już nic się nie dzieje, poza świętami, gdy rodziny odwiedzają groby swoich bliskich. Jak się okazuje to tylko pozory. My,  zwykli  śmiertelnicy, możemy się tylko domyślać, że cmentarz jest pełen życia, że cień za drzewem to tak naprawdę ukrywający się duch nauczycielki, a poruszenie liści bluszczu w bezwietrzny dzień to sprawka starego wiarusa, że z wnętrza rozsypującej się kapliczki patrzą na nas oczy innych mieszkańców cmentarza.

   W opowieści Neil'a Gaiman'a poznajemy małego chłopca, który pewnej nocy, uciekając przed mordercą, trafia na stary cmentarz. Nekropolia jest zabytkiem i nie chowa się już na niej „świeżych”. Jego pojawienie się na cmentarzu  wywołuje w społeczności cmentarnej wielkie poruszenie. Chłopiec będąc żywym, widzi i słyszy duchy wszystkich umarłych. Co więcej, czuje ich dotyk. Duchy zwołują naradę, na której mają zdecydować co dalej. Dyskusja jest gorąca. Ostatecznie chłopczyk zostaje oddany pod opiekę pewnego nieżyjącego od ponad trzystu lat małżeństwa i obdarzony „swobodą cmentarza”. Otrzymuje też nowe imię - Nikt. Od tego momentu cmentarz staje się jego domem. Mieszkańcy cmentarza postanawiają nauczyć go wszystkiego, co według nich jest w życiu potrzebne, czyli np. znikanie i przechodzenie przez ściany. Na cmentarzu Nikt bawi się przy świetle księżyca z młodymi duchami, od starych pobiera nauki, napisy na nagrobkach są jego elementarzem. Z czasem budzi się w nim ciekawość świata, który widzi poza murami cmentarza. Nikt zaczyna zadawać pytania. Odpowiedź niemal zawsze brzmi: „tam nie jesteś bezpieczny”.  Przekonuje się o tym, gdy postanawia chodzić do szkoły z żywymi dziećmi. Pewnego dnia Nikt wydaje się w konflikt z rówieśnikami, w konsekwencji zmuszony jest przyznać opiekunom rację, że tylko cmentarz daje mu bezpieczeństwo. W Niku umacnia się przekonanie, że świat za murem skrywa tylko przerażającą tajemnicą przeszłości. Morderca jego rodziny wciąż go szuka, żeby go zabić.
   W swoim cmentarnym świecie Nikt spotyka demony zamieszkujące podziemne, przerażające światy, ducha pogrzebanej poza murami cmentarza wiedźmy oraz  tych, którzy nie są ani żywi, ani martwi. Czy żywy chłopiec będzie mieszkał w tym świecie do końca swojego życia?

   „Księgę cmentarną” można odczytywać na różne sposoby. Ponieważ jest napisana w sposób bardzo przyjemny, bez natłoku wątków i rozwlekłych opisów, a bohaterem jest mały chłopiec, początkowo może sprawić wrażenie historyjki dla młodzieży. Jednak gdy po przeczytaniu zacząłem się zastanawiać, jak odpowiedzieć na pytanie czy było warto, doszedłem do wniosku, że w Księdze zawarte jest przesłanie. Nie, nie chodzi to żebyśmy przeprowadzali się na cmentarz. Wręcz przeciwnie. Przygody Nikta utrzymują w napięciu ponieważ nie są niczym innym jak obrazami naszych lęków. Niepewność jutra, koszmarne sny, ludzie których uważamy za naszych wrogów. Według mnie Gaiman mówi nam: Zostaw ten „cmentarz” swoich marzeń i możliwości. Na cmentarzu są tylko Ci, którzy już wszystko przeżyli. To nie miejsce dla ciebie. Ten twój cmentarz jest nadal pełen życia, więc rozbij płytę swojego "bezpiecznego grobowca", zrzuć ten ciężar i żyj.

Może powiecie, że przesadzam. Sami więc przeczytajcie.

Tomasz R.Głogowski
Wydawnictwo 

Interesujące Cię książki znajdziesz w E-bookarni Pana Szczura

"Pod Huncwotem"

 autor: Martha Grimes

Ciemne puby, aż się proszą żeby znaleźć w nich trupa.

   W pubie „Pod Huncwotem”, przed świętami Bożego Narodzenia, wszystko się zaczęło. Miasteczkiem Long Piddleton wstrząsnęło morderstwo. Gdy w bardzo krótkim czasie gospodarz miejscowego pubu znajduje drugiego trupa, miasteczko zaczyna niemal kipieć. Fakt, że ofiarami są całkowicie obcy ludzie rozpala wyobraźnię mieszkańców. Czy mordercą jest ktoś z miejscowych, czy może jakiś psychopata? Podejrzenia padają niemal na każdego.

  Sprawę morderstw miejscowa policja przekazuje fachowcom. Ze Scotland Yardu do rozwiązania zagadki zostaje oddelegowany detektyw Richard Jury. Wydaje się, że doświadczony inspektor policji powinien szybko wyjaśnić całą sprawę. Jak się okazuje, nie jest to takie proste. Początkowo przesłuchania niewiele wnoszą do śledztwa. Odkrywają za to różne ciemne historie z życia niektórych mieszkańców. Czy przeszłość któregoś z nich jest powiązana z obecnymi morderstwami? Tego musi się dowiedzieć. Czas ucieka.

     Do świąt jest tylko kilka dni. Zwierzchnicy detektywa niecierpliwią się. Tymczasem, przy drodze obok innego pubu znaleziono kolejne zwłoki. Ofiarą jest poszukiwana od wielu dni miejscowa dziewczyna, która pracowała na plebanii, u pastora. Komisarz Jury po raz kolejny zmuszony jest przesłuchiwać te same osoby. Wydaje się, że śledztwo utkwiło w martwym punkcie. Niespodziewanie, uzyskane podczas przesłuchania informacje, pozwalają kontynuować śledztwo, a na dodatek bardzo przybliżają do rozwiązania zagadki.

   Martha Grimes popełniając pierwsze morderstwo wprowadza nas w bardzo sugestywnie zbudowany, duszny i wilgotny klimat prowincjonalnego, angielskiego miasteczka. Podobnie prowincjonalne może się wydawać zachowanie mieszkańców. Podczas lektury swój czas spędzamy w towarzystwie kilku ciekawych osobowości. Jest wśród nich pastor, którego pasją są wszelkie historie i plotki dotyczące hrabstwa, jest młody ekscentryczny hrabia i jego ciotka, wszędobylska Lady Ardry, która swoją wścibską naturą przypomina pannę Marple, z powieści Agaty Christie. Spotykamy właścicieli pubów, pisarza, służące, miejscowych policjantów, a także dwójkę małych dzieci. 

    Najważniejszą rolę odgrywa oczywiście inspektor Scotland Yardu. Stworzony przez Marthę Grimes oficer Richard Jury to wyróżniający się młody detektyw. Sympatyczny i spostrzegawczy, potrafi zatrzymać się, docenić urok małych kamienic i placu oprószonego skrzącym się w świetle latarni śniegiem. Potrafi także nawiązać sympatyczną, a jak się później okaże, cenną znajomość z dwójką nieśmiałych dzieci. W inspektorze Jury odnajdziemy też radości życia, gdyż zdarza mu się zapomnieć na chwilkę o swoich obowiązkach i zmienić się w małego chłopca strzelającego z procy, albo też zakochać się od pierwszego spojrzenia w bursztynowych oczach przesłuchiwanej kobiety. Dzięki swojej inteligencji Jury nie tylko rozwiązuje zagadkę wielokrotnych morderstw, ale również wprowadza nieco angielskiego humoru, który pozwala mu zachować zdrowy dystans do mieszkańców miasteczka.

    „Pod Huncwotem” jest książką jakie lubię chyba najbardziej, lekką i wciągającą. Pozwala oderwać się od codzienności i nieco odpocząć podczas prowadzenia śledztwa z inspektorem Jury.

Tomasz R. Głogowski

Wydawnictwo

Interesujące Cię książki znajdziesz w E-bookarni Pana Szczura

"Wytępić całe to bydło"

autor: Sven Lindqvist

   Od dłuższego czasu, żadna książka nie dała mi tak do myślenia, jak to niewielkie, ale za to bardzo bogate w treść, także tą żyjącą między wierszami, dzieło. Anglia i kolonializm, Hitler i Holokaust to swoisty początek i koniec. Wszyscy wiemy, że historia, czy krajowa, czy ogólnoświatowa podlega różnym interpretacjom i przekłamaniom. Te zależą często od najbardziej pasującej „właściwej linii politycznej”. Być może autor tej książki też nie ustrzegł się przekłamań. Ilość źródeł, na których Sven Lindqvist oparł swoją interpretację jest jednak zbyt duża i zbyt poważne to źródła, aby można było powiedzieć, że cała jest kłamstwem. 
   To, co zwróciło moją szczególną uwagę, to fakt, że większość powieści, opowiadań i innych źródeł jest w Polsce niedostępna, albo trudno do nich dotrzeć. Większość z nich nigdy też nie była tłumaczona na język polski. Można sobie zadać pytanie, czy to przypadek? Niestety, z powodu takiej przeszkody trudno jest sprawdzić racje autora. 
   Sporą część wywodu została oparta na znanej nam powieści „Jądro ciemności” J. Conrada. Twórczość Conrada jest niejako spoiwem i zrelacjonowanym skutkiem wiodącej filozofii o wyjątkowości białego człowieka. Interesująca jest również, dzięki odniesieniu do historii, interpretacja takich powieści jak „Wojna światów” GH Wellsa.
   Dla mnie ważniejsze jest nie tyle usprawiedliwianie Hitlera i holokaustu, a takie wrażenie można odnieść podczas lektury, ale pokazanie sposobu myślenia, atmosfery, a co za tym idzie zachowania ludzi i społeczeństwa europejskiego na przełomie XIX i XX wieku. 
   Można śmiało powiedzieć - "Runęły mury Babilonu". Europejski kolonializm pokazał swoją drugą, mroczną twarz. Jestem pewien, że po przeczytaniu tej książki, moje spojrzenie i rozumienie historii już nigdy nie będzie takie jak dotychczas.

Tomasz R.Głogowski
Wydawnictwo 

Interesujące Cię książki znajdziesz w E-bookarni Pana Szczura

"Słowo i miecz"

autor: Witold Jabłoński

   Wziąłem do ręki opasłe tomiszcze i pomyślałem: historia, legendy i mity słowiańskie w konwencji fantasy, to może być dobre. Do tej pory tak niewiele było naszej słowiańskiej kultury w literaturze. Powodem była i jest nadal mała wiedza i niewiele materiałów źródłowych do wykorzystania. Z popularnością tego gatunku też było krucho. Ostatni bum na książki łączące historię z fikcją, znalazł jednak wielu zwolenników również w naszym kraju. Nadzieja więc w sercu rosła. 
   Przyznam, że po przeczytaniu notki od wydawcy, (a czytam je zawsze) w której oznajmia, podobnie jak inny wydawca przy okazji wydania innej opasłej książki, pojawienie się oto naszej, rodzimej Gry o tron, poczułem nutę niechęci. To przecież bardzo tani chwyt dla "pelikanów" co to łykną drętwe i prymitywne teksty reklamowe i kupią, i przeczytają z nabożną czcią wielką polską powieść. Jednym słowem, wydawca spieprzył sprawę.
   Tak więc, pomimo, z nadzieją zabrałem się za lekturę. Początek nie był zaskakujący, raczej przewidywalny i nieco drętwy. Ale przecież nie zostawię książki po kilku stronach. Czytam dalej i muszę przyznać, że pewnie przeczytał bym do końca, gdyby nie jeden fakt. Wydawca się nie pomylił! Pomimo, że "Słowo i miecz" to tylko jeden tom, to jednak na miano "Gry o tron" zasługuje. Zasługuje, ponieważ jest tak samo przegadana, upstrzona przymiotnikami i nie widać celu, a przynajmniej jest zbyt mglisty, aby chciało się poświęcić mu czas. Jestem przekonany, że każdy regularny czytelnik, bez zbędnego wysiłku jest w stanie przewidzieć przynajmniej ogólnie zakończenie tej historii. 
   W części, którą dałem radę strawić znalazło się kilka ciekawych fragmentów, które pchały akcję do przodu. Autor dał życie np dzikim leśnym ludziom, dla których więzi braterskie oznaczały również wspólne noce, a nie tylko bohaterskie oddanie. Nie było jednak tych akapitów na tyle dużo, abym dobrnął do końca lektury. Ogólnie dialogi były wg mnie zbyt opisowe, a opisy przeładowane. Mrowie przymiotników kłębiło się jak mgła, gęstniejąc z każda chwilą i przesłaniając sens dalszego czytania.
   "Słowo i miecz" mogę polecić wszystkim, dla których tematyka jest całkowicie nowa. Z pewnością znajdą w niej nieco zachęty i kilka tropów dla dalszego odkrywania świata naszych przodków.  


Tomasz R.Głogowski
Wydawnictwo 

Interesujące Cię książki znajdziesz w E-bookarni Pana Szczura

"Mieszko I"

autor: Jerzy Strzelczyk 

    Opis na tylnej okładce bardzo rozbudził moją ciekawość. Mogę powiedzieć, że niemal rozpalił ją do białości. Pomyślałem, że wreszcie, nareszcie, jakieś nowe odkrycia, które pozwolą poznać mnie, laikowi ludzką postać władcy Polan, bez naukowo historycznego "owijania w bawełnę". 
    Dorwałem więc książkę. Przeczytałem i.... muszę przyznać, że spodziewałem się czegoś zupełnie innego. Jak dla mnie nieco za mało miejsca poświęca samemu Mieszkowi I. Większą część zajmują za to opisy prawdopodobnych warunków politycznych, ogólnie o sytuacji społecznej. Porusza również, jak dla mnie zbyt rozwlekle, sprawę żony Mieszka I, jej imienia i pochodzenia. 
    Książka niezaprzeczalnie jest jednak kopalnią wiedzy, nie koniecznie faktów. Autor przytacza informacje z różnych, większości znanych źródeł i próbuje je usystematyzować. Napisana jest "przyjaznym tekstem". Myślę, że spodoba się i osobom zapoznanym już nieco z tematem jak i początkującym miłośnikom wieków "żelaza".

Tomasz R.Głogowski
Wydawnictwo

Interesujące Cię książki znajdziesz w E-bookarni Pana Szczura

Tajemnice wydarte zmarłym

autor: Emily Craig

   Momentami bardzo ciekawa. Dla zainteresowanych tematem badania zwłok zawiera wręcz olbrzymia ilość fachowych informacji z dziedziny antropologii sądowej. 

Autorka przeprowadza nas przez swoje losy zawodowego rozwoju. Zwraca przy tym uwagę, jak niespodziewanie informacje i doświadczenia mogą przydać się zarówno w samej pracy jak i stać się trampoliną do awansu zawodowego. Opisując poszczególne etapy swojej pracy, pokazuje cały trud, brud i smród jaki towarzyszy podczas wydobywania i badania fragmentów zwłok. Autorka stara się również uświadomić różnice między rzeczywistym ogromem działań antropologa sądowego, a obrazami jakie proponują twórcy filmów i seriali. Smaczkiem są spostrzeżenia autorki dotyczące spraw znanych nam z telewizji i prasy. Wisienką na torcie miała być relacja z działań w Strefie Zero, czyli po ataku na WTC 11 września 2001 roku. Jak dla mnie, dużo więcej spodziewałem się po tym rozdziale. Przebuja się pewien sposób monotonii w opowiadaniu. Ponieważ jest to książka bardziej dokumentalna niż beletrystyczna, można wybaczyć brak mocnego akcentu na zakończenie.

Tomasz R.Głogowski
Wydawnictwo

Interesujące Cię książki znajdziesz w E-bookarni Pana Szczura

Ciemne postacie w historii Kościoła - opowiada Ks. Jacek Jurczyński

Jacek Komuda 'Samozwaniec' #3 czyta Wiktor Zborowski

Tuwim dla dorosłych

Pogorzelisko

Tomasz R.Głogowski

   Zbliża się świt. Mewy krzyczą nad spokojną taflą porannego morza. Szybując okrążają ten szczęśliwy niegdyś piaszczysty zakątek ziemi. Wydmowy domek, tak nazwały to miejsce nasze dzieci. Nad wydmowym domkiem zawsze przelatywały mewy i zawracały. Ja mogłam zawrócić jedynie myślami.

   Pamiętam jak dziś to miejsce, gdzie aromat ciasta mieszał się z zapachem jeszcze ciepłego piasku.  Dzieci znosiły go co dzień na swoich bosych stópkach.

─ Znów będę musiała po was zamiatać! ─ wołałam za nimi robiąc groźną minę, a one śmiały się, widząc moją udawaną złość. Nawet teraz słyszę ten śmiech i trzeszczenie desek w podłodze, jakby cała czwórka przebiegała znów w huraganowym tempie przez salonik. Nie mogę teraz stąd odejść. Muszę zostać, by odnaleźć w wyobraźni te zapachy pośród swądu niedopalonych jeszcze ścian i stropu.

  Poprzedniego dnia inspektor powiedział, że jest już zbyt ciemno, żeby znaleźć jakieś ślady w tej masie zwęglonych zgliszczy, że trzeba iść odpocząć, wyspać się. Przekonywał, że sen dobrze mi zrobi. Płakałam, tłumacząc, że nie mogę. ─ Nie chcę stąd iść. Boję się, że gdy rano wrócę w to miejsce i gdy zobaczę je w świetle dnia to nie dam sobie z tym rady. Inspektor pokiwał tylko głową na znak zrozumienia i oddalił się obiecując, że jutro przyjedzie tak wcześnie jak to będzie możliwe.

   Przysiadłam na schodach, które kiedyś prowadziły na małe poddasze z małymi pokoikami. Tam, w swoich małych łóżeczkach zasypiały szczęśliwe i budziły się nasze dzieci. Wieczorami, gdy już spały, uwielbiałam siadać na najwyższym stopniu razem z Krzysztofem. Mogłam wtedy, w tej chwili ciszy zamknąć oczy i położyć głowę na jego ramieniu. Jego palce odnajdywały i otulały delikatnie moje dłonie, dając im przyjemne wytchnienie po pracy. Czułam jak ich ciepło rozpływa się falą, ledwie wyczuwalnym dreszczem i rozgrzewa całe moje ciało. Czasem siadałam na schodach sama, z kieliszkiem czerwonego wina i patrzyłam jak przy oknie, w świetle lampki klei swoje małe modele statków i umieszcza je precyzyjnie w butelkach.

   Wyglądał przy tym jak ten chłopiec, którego poznałam w porcie na festynie. Pamiętam, że tego dnia bardzo płakałam. Butelka z umieszczonym w niej stateczkiem, którą dostałam od dziadka wysunęła mi się rąk, potoczyła po nabrzeżu, a potem wpadła do wody znikając w głębinie zatoki. Wtedy podszedł do mnie. Miał może czternaście lat.  Uśmiechając się łagodnie obiecał, że zrobi dla mnie nowy, jeszcze piękniejszy statek. Gdy usłyszałam ta obietnice troszkę się uspokoiłam. Kilka dni później przekonałam się, że potrafi dotrzymać słowa. Byłam bardzo szczęśliwa... Od tamtej chwili ufałam każdemu jego słowu. 

   Klejenie modeli statków było jego pasją. Niemal wszystkie, które później zrobił rozdawał znajomym i przyjaciołom przy różnych okazjach. Kilka zostawił dzieciom do zabawy i jeden, który przypominał mu ojca.

  Teraz jest mi zimno. Wiatr od morza podsyca płomienie wyskakujące niespodziewanie w górę z tlących się jeszcze kawałków drewna. Stare schody nie prowadzą już do dziecięcych sypialni. U ich szczytu widnieje ciemna noc i gwiazdy. Stopnie chwieją się i trzeszczą przeraźliwe jakby, chciały powiedzieć – jesteśmy i zawsze byłyśmy pierwszymi stopniami do krainy gwiazd.

   Podobnie trzeszczały tylko raz. Były jak żywe. Jakby wyczuwając inny ciężar i rytm kroków, wydawały głośne, chrypliwe jęknięcia. Ostrzegały nas , że do dzieci zbliża się ktoś obcy. Tego wieczoru, wcześniej usłyszałam ciężkie kroki na werandzie i delikatne, jakby nieco nieśmiałe pukanie do drzwi. Pomyślałam wtedy, że ktoś zabłądził na wydmach i szuka schronienia. Pogoda była burzowa, nie nastrajała do spacerów. Otworzyłam. W drzwiach stał postawny mężczyzna, ubrany w znoszony płaszcz przeciwdeszczowy i czapkę marynarską. Dobrze przystrzyżona, siwa broda zasłaniała rysy twarzy, ale gdy spojrzałam w jego oczy, nie umiałam powiedzieć ani słowa. Tak samo błękitne, pełne pasji i życzliwości. Miałam wrażenie, że od nieznajomego bije ciepło, że jest on kimś dobrym i bliskim. Mężczyzna jednak nie odezwał się. Widocznie spodziewał się, że drzwi otworzy mu ktoś inny.

   Krzysztof chyba zauważył moje zaskoczenie. Spojrzał na mnie i zapraszając nieznajomego do wnętrza, powiedział z uśmiechem:

─ Joasiu, poznaj nieustraszonego wilka morskiego. To mój ojciec.

W głosie Krzysztofa usłyszałam jednak nutkę zmieszania, jakby ta wizyta nie sprawiła mu przyjemności.

   Tamten wieczór był zaskoczeniem dla nas trojga. Atmosfera była delikatnie napięta. Panowie długo się nie widzieli. Ojca nie było nawet na naszym ślubie, a Krzysztof zbyt wiele też mi o nim nie opowiadał. Wiedziałam tylko, że wychowywały go matka i babcią, ale to przecież nic nadzwyczajnego w marynarskiej rodzinie. O więcej nie pytałam. Mimo wszystko tego ojca miał, a ja nawet takiego szczęścia nie dostąpiłam. Nigdy nie widziałam mojego ojca. Podobno zatonął podczas połowu, gdzieś na morzu i taka wiadomość musiała mi wystarczyć.

   Skrępowanie minęło po małej lampce wina i kilku marynarskich, rubasznych żartach. Opowiadaliśmy mu więc teraz o wszystkim, jakby chcąc nadrobić stracony czas. O tym jak się poznaliśmy, o ślubie, naszych dzieciach. Był bardzo ciekaw jak rosną, czy są zdrowe i jak radzą sobie w szkole. Podziwiał modele statków Krzysztofa i opowiadał o wspaniałych miastach, jakie zwiedził po drugiej stronie oceanu, kolorowych neonach portowych, o ludziach i ich życiu w różnych zakątkach świata. Dużo mówił o ludzkiej życzliwości i radości życia, dzięki którym potrafił przetrwać najgorsze chwile na morzu. Wspominał też długie rejsy i tęsknotę za lądem... Słuchałam  zauroczona, nie odrywając ani na chwilę oczu od tego bądź co bądź obcego mężczyzny. Coś mnie do niego przyciągało. Nie było to uczucie, jakie czuje do siebie dwoje przeznaczonych sobie ludzi. To było zupełnie coś innego. Odnosiłam wrażenie, że brakuje mu domu, rodziny… A może tak mi się tylko wydawało?

   Nigdy nie miałam głowy do większej ilości alkoholu, a tego wieczoru wszyscy wypiliśmy chyba zbyt dużo. Gość musiał zauważyć moje zmęczenie, bo wstał, aby się pożegnać. Chciał tylko, jeszcze przed wyjściem, choć raz spojrzeć na dzieciaki. Tamtego wieczoru nie zwróciłam na to uwagi, ale to właśnie wtedy schody pierwszy raz wydały swój niegościnny szorstki pomruk.

   Tuż przed wyjściem ojca Krzysztofa, zaproponowałam żeby zjadł wspólnie z nami niedzielny obiad. Byłaby to świetna okazja, abyśmy wszyscy poznali się po tylu latach.

─ Dzieci będą szczęśliwe, a mojej mamie też z pewnością będzie miło, jeśli tato przyjdzie ─ zapewniałam, pisząc na kartce rozchwianymi literami adres. Mama mieszka w niedużej kamienicy w centrum miasta. W milczeniu schował kartkę z adresem do kieszeni. Chyba nawet nie podziękował, a jego oczy smutnie przygasły. 

   W niedzielne południe wszyscy czekaliśmy w napięciu. Dzieci jak zwykle biegały po wszystkich pokojach ślizgając się na dywanikach tkanych z różnokolorowych kawałków materiałów. Moja mama, kochana, mocno już posiwiał kobieta, krzątała się między kuchnią i salonem. Biegała przez korytarz przystrojony pamiątkowymi zdjęciami. Będąc gospodynią chciała przygotować wszystko perfekcyjnie. Cały dom pachniał jak w Święta. Bardzo starałam się nie pokazywać swojego podniecenia na myśl, że wreszcie dzieci poznają swojego dziadka. Nie chciałam też wprowadzać Krzysia swoim zachowanie w zakłopotanie. Pamiętam to dziwne uczucie. Miałam nadzieję, że gdy dzieci go zobaczą nie będę jedyną, której udzieli się radość ze spotkania. Krzysztof pewnie też niecierpliwie czekał na tę wizytę, ale – sama już nie wiem czy potrafił ukryć swoje uczucia, czy też moje emocje nie pozwoliły mi zauważyć, co on teraz przeżywał?

***

   Punktualnie o umówionej godzinie zadzwonił dzwonek domofonu. Wszyscy jakby na sekundę zamarli. To on, już jest, przyszedł. Moje podekscytowanie rosło z każda sekundą. Przycisnęłam do siebie dwójkę stojących najbliżej dzieci. Czułam jak szybko biją ich małe serduszka. Spojrzały na mnie pytającym wzrokiem. Milczałam jak zahipnotyzowana. Krzysztof poszedł otworzyć. W słuchawce domofonu słychać było przyciszony męski głos. Krzysztof spojrzał po nas, odłożył słuchawkę. Nic nie powiedział, nałożył tylko płaszcz i zamknął za sobą drzwi. Nie wiedziałam, co się stało. Zostawiając dzieci, podeszłam do okna w salonie. Stali tam, na dole. Wiatr targał im płaszcze ciężkie od rzęsistego deszczu. Rozmawiali o czymś bardzo poważnie. Mogłam wyczytać to tylko z miny Krzysia. Twarzy jego ojca nie mogłam dostrzec, stał tyłem.

   Po kilku chwilach usłyszałam tłumione kroki na schodach i cichy trzask zamykanych drzwi. Krzysztof wrócił. Był blady. Powiedział tylko, że ojciec nie mógł wejść, że miał bardzo ważny powód. Coś się stało. Cierpliwie czekałam aż powie, choć słowo, co usłyszał od ojca, tam na dole. Gdyby nie dzieci i ich rozgadane buzie, obiad zjedli byśmy w całkowitym milczeniu.

   Mijały dni. Od tamtej niedzieli Krzysztof nie odezwał się ani jednym słowem. Stał się niedostępny, jakby coś zamknęło go w miejscu, we wnętrzu, do którego nikt nie ma dostępu. Przestał bawić się z dziećmi, nie siadał już na szczycie schodów żeby wspólnie posłuchać ciszy. Nawet jego małe modele statków przestały go interesować. Wyglądał jakby całkowicie stracił kontakt z życiem. Jedynym świadectwem jego obecności były butelki. Pełne i puste. Wszystkie stojące lub leżące w całkowitym nieładzie, brzękiem rozbijające narastającą ciszę.

   Próbowałam z nim rozmawiać, mając nadzieję, że uda mi się poruszyć choć cząstkę jego zadumy, że jakiś impuls, gest sprawi, że wróci do nas, do mnie. Miałam nadzieję dowiedzieć się przyczyny, która spowodowała w nim tę okropną zmianę .

   Mój ukochany nic nie mówił, nawet na mnie nie patrzył. Kilka dni później wyszedł i już nie wrócił. Poczułam rozdzierający smutek. Jak wtedy, gdy tęskniłam za ojcem jednocześnie wiedząc, że nigdy go nie zobaczę.

Zamieszkałam z dziećmi u mojej matki. Miały tu dobrą opiekę i ciepłe posiłki, których ja nie byłam im w stanie od kilku dni przygotowywać. Miały też bliżej do szkoły, do której dotychczas odwoził je Krzysztof. Teraz musiały stać się bardziej samodzielne.

   Podczas ich pobytu na lekcjach, miałam czas na szukanie mojego męża. Wypytywałam ludzi w miasteczku, czy może przypadkiem gdzieś go widzieli, a po kilku dniach zgłosiłam zniknięcie Krzysztofa w miejscowym komisariacie. Powiedzieli, że zajmą się całą sprawą i żebym czekała w domu na wiadomości. Nie umiałam. Szalony niepokój nie pozwalał nie tylko spać, ale nawet usiedzieć spokojnie w jednym miejscu. Zrobiłam ogłoszenie wykorzystując ostatnie, aktualne zdjęcie Krzysia i rozlepiłam je po całym mieście. Teraz naprawdę pozostało mi tylko czekać.

***

   Zbliża się świt. Powietrze ma słono gorzki smak. Mewy skrzeczą nad spokojną taflą porannego morza. Zataczają kręgi nad tym, co pozostało z małego, niebieskiego domku na wydmach. 

─ Dzień dobry. Siedziała tu Pani całą noc?

Inspektor widząc mnie przemarzniętą, z nieukrywanym współczuciem nalał ze swojego termosu i podał kubeczek ciepłej herbaty. Niemrawo zaczynałam wybudzać się z zadumy i odrętwienia.

   Wśród resztek ścian policjanci rozpoczęli przeszukiwanie pogorzeliska. Hałas przerzucanych z miejsca na miejsce kawałków ścian, stropu i mebli był nie do zniesienia. Postanowiłam nie przeszkadzać im w pracy. Zdecydowałam, że pójdę nad brzeg morza i trochę rozprostuję zmarznięte kolana.

   Powoli, boso poszłam w stronę morza, moje stopy zapadały się w piasku, wilgotnym od porannej bryzy. W pewnym momencie dobiegł mnie głos jednego z policjantów.

─ Panie inspektorze, tutaj! Coś znalazłem! ─ oznajmiał podekscytowany, odgarniając coś, co mogło kiedyś być naszym stołem w jadalni. Teraz, z oddali nie przypominał zupełnie niczego. Muszę dowiedzieć się, co znalazł. Zawróciłam.

   Przed szczątkami, które były kiedyś wejściem na naszą werandę inspektor zatrzymał mnie. Powoli, patrząc mi prosto w oczy i badając, ile jestem w stanie wytrzymać, powiedział:

─ To nie będzie dla Pani miły widok ─ zawahał się.

─ Krzysztof? Znalazł pan Krzysztofa? ─ zapytałam drżącym głosem, błagając los, żeby to nie ciało mojego męża leżało pod tymi deskami.

─ Przykro mi. Nie przestając uważnie mnie obserwować dodał, że znaleziono przy zwłokach nadpalone, ale czytelne dokumenty oraz coś, co wydało mu się dziwne.

─ W całej swojej karierze policyjnej nie widziałem czegoś takiego ─ powiedział, podając mi osmoloną butelkę po winie. To była ta sama butelka, którą Krzysztof podarował mi dawno temu prosząc abym jej strzegła.

─ Trzymał tę butelkę przyciśniętą mocno oburącz do piersi, jakby nie chciał, aby ktokolwiek ją dotykał. Znałem dobrze Krzysztofa i wiem, że bardzo panią kochał. Postanowiłem więc, oddać ją pani. Pozwoliłem sobie też odkorkować. Pani Joanno, może pani będzie wiedziała, czy to może coś oznaczać? 

   Znałam tą butelkę. Przez całe lata stała na półce w salonie, pośród innych pamiątek.

  Zaglądając do środka przez wąska szyjkę butelki niewiele można było zobaczyć. Poprosiłam inspektora żeby ją rozbił. Sama nie miałam siły tego zrobić. Uczynił to wahając się przez chwilę. Szkło rozsypało się, a odpryski zamigotały w słońcu. Z butelki wypadł skrawek papieru. Inspektor schylił się, podał mi i odszedł zostawiając samą. Nie potrafiłam opanować drżenia rąk. Kartka. Z jednej strony niespodziewana wiadomość nakreślona dłonią ukochanego, z drugiej testament. Musiałam przeczytać jej treść. I rozwinęłam rulonik.

   Świat zawirował. Nie słyszałam głosów ludzi, mew, nie słyszałam szumu morza, nie czułam nawet słonecznych promieni. Wszystko zniknęło, ulotniło się wraz z niewyraźnymi wstęgami dymu.

  Znów siedzę sama na schodach. Obok leży kartka, a na niej kilka rozchwianych słów. „Jesteśmy rodzeństwem. Kocham Cię.” Nic więcej.

Wszystko wokół zdaje się być obce, a zarazem spokojne. Schody też są spokojne. Już nie trzeszczą.

"Rzeźnik"

autor: Alina Reyes

   Wydana pierwszy raz w roku 1998 we Francji, dziewięć lat później została zaliczona przez polskiego wydawcę do Klasyki Literatury Erotycznej.

   Historia, którą proponuje Alina Reyes w swojej książce pod tytułem ”Rzeźnik” nie jest ani odkrywcza, ani nowatorska. Nie oznacza to jednak, że należy przejść koło niej obojętnie. Jej objętość to zaledwie 96 stron. To może być przyczyną małego zainteresowania treścią w niej zawartą.    Trzymając w ręce to niepozorne dzieło, ma się ochotę przeczytać je jednym tchem, wkroczyć w ten świat, podglądnąć bohaterów, z nadzieją, że podniesie się nam ciśnienie. Jednak, już pierwsze strony spowodują u niektórych czytelników zdziwienie. U innych, chęć przeskoczenia na kolejne strony z pominięciem wulgarnych szeptów grubego rzeźnika, mogą stać się jedynym sposobem na odnalezienie czegoś, co mieli nadzieję znaleźć i dokończenie książki.

    Otoczona w debiucie aurą skandalu książeczka, jest źródłem i obrazem wielu emocji. Zarówno treść, sposób, w jaki została napisana, nastawione są na wywołanie wrażeń. Słowa, rytm, ciągłe dążenie do spełnienia są żywe i silne jak pierwotne instynkty czytającego. I to jest siła „Rzeźnika”.

   Całość podzielona jest na dwie części. Pierwsza opowiada o szeptach i wizjach seksualnych młodej dziewczyny. Nie jest już niewinną nastolatką. Mimo tego, to, co ją otacza, rzeczywistość widziana z za kasy sklepowej, wprowadza jej młode ciało w przyjemne odrętwienie i stan permanentnego, wciąż rosnącego podniecenia. Całość ma charakter sprośny i lepki jak rzeźnik w upalny letni dzień, wulgarny jak szepty i spojrzenia rzucane w stronę kasjerki.

    Druga cześć jest pełna intensywnych doznań. Bohaterka, nieco niepewna na początku, spełnia groźby, które wcześniej kieruje w listach do swojego chłopaka. Autorka dość dokładnie opisuje sposób, w jaki bohaterka poznaje ciało dorosłego mężczyzny. Ta cześć pozbawiona jest tej wulgarności z pierwszego rozdziału. Sceny wielokrotnie przeżywanych rozkoszy balansują pomiędzy poetycką erotyką a wyuzdaną pornografią.

   Obydwie części, tak różne od siebie, dały autorce sposobność pokazania jak wielki i różnorodny wpływ na życie, myślenie, a przede wszystkim odczuwanie ma aura Erosa. Reyes nie pominęła również przykrych konsekwencji, jakie mogą dotknąć zafascynowaną nowymi doznaniami dziewczynę. Wieczór, gdy świat był piękny, gwiazdy lśniły na wyciągnięcie ręki, a potem poranek zajaśniał w przydrożnym rowie, sprawiły, że zmieniła się na zawsze. To pożegnanie. Zaskakujące.

   Książkę, pomimo kilku niezbyt wyrazistych fragmentów czyta się łatwo, a dreszcze i zaczerwienione policzki będą przyjemnym dopełnieniem lektury.

Tomasz R.Głogowski